Çocuğunuzun okumada, yazmada ya da hesapta tam olarak nerede takıldığını sınıf düzeyine göre ölçeriz. Sonuç hekim, RAM ve okul sürecinde elinizde somut bir bilgi olur. Ön görüşme ücretsizdir.
Ödev başında saatler geçiren, sınıfta parmak kaldırıp doğru cevabı söyleyen ama yazılıda düşük alan, okumayı yaşıtlarından çok sonra söken bir çocuk için aileler çoğu zaman "dikkatsiz" ya da "isteksiz" yorumunu duyar. Oysa bu tablonun arkasında belirli bir becerideki, örneğin harflerle sesleri eşleştirmedeki ya da sayı kavramındaki bir güçlük olabilir.
Özgül öğrenme güçlüğü testi, ilkokuldaki bir çocuğun okumasını, yazmasını ve hesaplamasını kendi sınıf düzeyindeki çocuklarla kıyaslayan, bire bir yapılan bir değerlendirmedir. Halk arasında "LD testi" ya da "ÖÖG bataryası" diye de anılır; LD, İngilizcede öğrenme güçlüğü anlamına gelen "learning disability" ifadesinin kısaltmasıdır. Amaç çocuğa not vermek değil, zorluğun hangi basamakta yoğunlaştığını ve desteğin nereden başlaması gerektiğini göstermektir.
İlkokul 1-5. sınıf
Okuma, yazma ve matematik
Bellek, dikkat ve algı
Bire bir, 45-60 dakika
Hekim ve RAM için ön bilgi
Ücretsiz ön görüşme
1-5sınıf Birinci dönemi tamamlamış ilkokul öğrencileri
7-14yaş DİS-T tarama testinin aralığı
45-60 dkuygulama Çocuğun temposuna göre uzayabilir
6 aysüre ölçütü Desteğe rağmen süren güçlük aranır
Özgül öğrenme güçlüğü nedir?
Özgül öğrenme güçlüğü, genel zihinsel kapasitesi yaşıtlarına benzeyen bir çocuğun okuma, yazma ya da matematik becerilerinde beklenmedik ve kalıcı biçimde zorlanmasıdır. Okumadaki biçimi disleksi, yazmadaki disgrafi, matematikteki diskalkuli olarak bilinir; bir çocukta birkaçı birlikte görülebilir. Nörogelişimsel bir durumdur, yani beynin bu becerileri işleme biçimiyle ilgilidir. Tembellik, ilgisizlik ya da aile tutumunun sonucu değildir ve zihinsel yetersizlik anlamına gelmez.
Güncel tanı ölçütleri (DSM-5-TR) şu noktaları birlikte arar: Okuma, yazma ya da matematikteki güçlük, çocuğa uygun destek verildiği hâlde en az altı aydır sürmektedir. Çocuğun bu alandaki becerisi, yaşından beklenenin belirgin biçimde altındadır ve okul başarısını ya da günlük hayatı etkiler. Güçlük okul yıllarında başlamıştır. Ve tablo; zihinsel yetersizlik, düzeltilmemiş bir görme ya da işitme sorunu, nörolojik bir hastalık, dilin henüz yeni öğreniliyor olması ya da yetersiz eğitim fırsatıyla daha iyi açıklanamaz. Durumun ayrıntılarını özgül öğrenme güçlüğü sayfamızda anlattık.
Test neden gerekir?
Günlük gözlem çoğu zaman "derslerde zorlanıyor" demekle sınırlı kalır. Test ise zorlanmanın hangi becerilerde yoğunlaştığını ve çocuğun sınıf düzeyine göre tam olarak nerede durduğunu gösterir. "Matematikte kötü" gibi genel bir yargı yerine, sorunun sayı kavramında mı, işlem adımlarında mı yoksa problemi okuyup anlamakta mı olduğu görülür. Destek eğitimi ancak bu ayrıntı bilindiğinde çocuğa göre kurulabilir.
Hangi gözlemler testi düşündürmeli?
Biri ya da ikisi tek başına bir anlam taşımaz; birkaçı aylardır sürüyorsa değerlendirme için yeterli nedendir.
Yavaş ve hatalı okuma
Okumayı geç söktü; hâlâ heceleyerek, takılarak okuyor, okuduktan sonra ne okuduğunu anlatamıyor.
Harf ve ses karışıklığı
Birinci sınıfın sonrasında da benzer harfleri ve sesleri karıştırıyor, kelimelere harf ekliyor ya da atlıyor.
Yazıda zorlanma
Yazısı zor okunuyor, satırı takip edemiyor; yazım, büyük harf ve noktalama hataları azalmıyor.
Sayılarla zorlanma
Çarpım tablosu, basamak değeri, işlem sırası ya da zaman ve para hesabı kalıcı olarak öğrenilemiyor.
Sözlüde iyi, yazılıda düşük
Konuyu anlatabildiği hâlde yazılı sınavlarda beklenmedik biçimde düşük not alıyor.
Okuldan kaçınma
Okumaktan ve ödevden kaçınıyor, "ben aptalım" gibi cümleler kuruyor, okul günlerinde karın ağrısı oluyor.
Test hangi yaşta ve sınıfta uygulanır?
Değerlendirme ilkokulun birinci sınıfından beşinci sınıfına kadar olan öğrenciler için tasarlanmıştır. Çocuğun en az birinci sınıfın ilk yarısını bitirmiş olması beklenir; okumayı ve yazmayı henüz öğretilmemiş bir çocukta bu becerileri ölçmenin anlamı yoktur. Yaşı daha büyük olduğu hâlde akademik becerileri ilkokul düzeyinde kalan çocuklarda da kullanılabilir. Okul öncesi çocuklara uygulanmaz; o dönemde okuma güçlüğü riski O-DİST gibi tarama araçlarıyla izlenir.
Testi aile kendi isteğiyle yaptırabileceği gibi öğretmenin, hekimin ya da Rehberlik ve Araştırma Merkezi'nin yönlendirmesiyle de gelinebilir. Değerlendirmeyi beklerken evde yapabileceğiniz en yararlı şey baskıyı azaltmaktır: Çocuğu kalabalık içinde sesli okutmayın, uzun ödevleri küçük parçalara bölün ve küçük ilerlemelerini gördüğünüzü ona hissettirin. Sürekli düzeltilen ve kıyaslanan bir çocuk, zorlandığı işten bir süre sonra tümüyle uzaklaşabilir.
Değerlendirme hangi becerilere bakar?
Batarya yalnız okuma hızını ölçmez; öğrenmeyi etkileyen süreçleri birlikte inceler. Alt testlerin içeriğini test güvenliği nedeniyle paylaşmıyoruz.
Okuma
Sesli okuma doğruluğu, okuma akıcılığı ve okuduğunu anlama.
Yazma
Dikte, yazım ve imla, yazılı anlatım ve el yazısının okunaklılığı.
Matematik
Sayı kavramı, basamak değeri, dört işlem ve problem çözme.
Bilişsel süreçler
Kısa süreli bellek, dikkat, görsel ve işitsel algı, sıralama ve yön kavramları.
Değerlendirme hangi adımlardan oluşur?
Çocukla geçen bölüm genellikle 45-60 dakika sürer; çocuğun temposuna göre uzayabilir ya da iki güne bölünebilir.
Ön görüşmeGelişim öyküsünü ve okul geçmişini dinleriz. Görme, işitme, dikkat, uyku ya da kaygı gibi okul başarısını etkileyebilecek durumları da sorarız.
UygulamaDeğerlendirme sessiz bir odada bire bir yapılır; okuma, yazma, matematik ve ilişkili alt testler sırayla uygulanır.
PuanlamaSonuçlar yaş ve sınıf düzeyine göre değerlendirilir; güçlü ve desteklenecek alanların profili çıkar.
Sonuç görüşmesiBulguları sizinle konuşur, hekim, RAM, okul ve destek eğitimi için sonraki adımı birlikte planlarız.
Velilerin en çok çekindiği konu
Rapor ileride çocuğumun önüne çıkar mı?
Resmî Gazete4 Temmuz 2026Sayı 33300
“İlgili mevzuatında yer alan düzenlemeler saklı kalmak kaydıyla, işe giriş süreçleri başta olmak üzere tüm süreçlerde geçmişte alınmış olan tanılar esas alınamaz.”
Çocukken konulan bir tanı ömür boyu taşınan bir etiket olarak düşünülmüyor. Çocuğun durumu zamanla değiştiyse, sağlık kuruluna başvurularak bugünkü durumu gösteren yeni bir rapor alınabiliyor.
Yönetmelik, başta işe girişte olmak üzere, geçmişteki tanıların esas alınamayacağını yazıyor; dikkate alınan, kişinin güncel raporu.
Bu hak kendiliğinden işlemiyor, başvuruyla kullanılıyor. Ayrıca bazı mesleklerin kendi sağlık şartları ayrı mevzuatla düzenlendiği için "hiçbir zaman" gibi kesin bir söz vermiyoruz; mevzuatın kendisini gösteriyoruz.
Millî Eğitim Bakanlığı Özel Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri Genel Müdürlüğü, 8 Temmuz 2026'da bu değişikliği RAM'lara duyurdu.
Rapor, çocuğa yapıştırılan bir etiket değil; ona uygun desteğin planlanmasına yarayan bir belgedir.
Sürecin adımlarını RAM raporu ve ÇÖZGER rehberimizde anlattık.
DİS-T taraması bataryadan farklı mı?
Bazı çocuklarda kapsamlı bataryadan önce ya da desteğin etkisini izlemek için daha kısa bir araç kullanılır. DİS-T, 7-14 yaş arası çocuklar için hazırlanmış bir özgül öğrenme güçlüğü belirtileri testidir. Örüntü, bellek, okuma, yazma ve matematik becerilerine çocuğun yaşını ve sınıfını temel alarak bakar. Belirli aralıklarla tekrarlandığında, verilen desteğin işe yarayıp yaramadığını nesnel biçimde izlemeye imkân tanır. Çocuğunuz için kapsamlı değerlendirmenin mi, taramanın mı uygun olduğunu ön görüşmede birlikte belirleriz.
Lateralizasyon ne anlama gelir?
Bazı bataryalar çocuğun el, göz ve ayak tercihine ve sağ-sol ayrımına da bakar. Bu bilgi uzmana çocuğun gelişimi hakkında ek bir ipucu verir. Ancak el ve göz tercihinin karışık olması, solaklık ya da sağı solu geç öğrenmek tek başına öğrenme güçlüğünün göstergesi değildir; yorum her zaman okuma, yazma ve matematik bulgularıyla birlikte yapılır.
Zekâ testi neden ayrıca istenir?
Bu tanıyı alan çocuklarda genel zihinsel kapasite beklenen aralıktadır. Hekim bu nedenle çoğu zaman bir zekâ testi de ister; amaç, güçlüğün daha genel bir zihinsel yetersizlikle açıklanıp açıklanmadığını ayırt etmektir. Geçmişte tanının ölçütü, iki puan arasındaki açıklığın büyüklüğüydü. Güncel ölçütler bu "fark" hesabını tek başına yeterli saymaz; tanı, gelişim öyküsü, okul bilgisi, desteğe verilen yanıt ve ayrıntılı akademik ölçümler birlikte değerlendirilerek konur. Zekâ değerlendirmesi için WISC-IV zekâ testi sayfamıza bakabilirsiniz.
Sonuç tanı yerine geçer mi, sonrasında ne olur?
Merkezde uygulanan testin sonucu bir ön değerlendirmedir; resmî tanı koymaz. Tanı yetkisi çocuk ve ergen psikiyatristindedir. Devletin karşıladığı destek eğitiminden yararlanmak isteyen aileler için yol genellikle şöyle ilerler: hekim muayenesi, yetkili hastanenin sağlık kurulunca düzenlenen Çocuklar İçin Özel Gereksinim Raporu (ÇÖZGER), ardından ilçe Rehberlik ve Araştırma Merkezi'nin eğitsel değerlendirmesi. Test sonuçları bu adımların her birinde elinizde ölçülmüş bir veri olmasını sağlar. Bu basamakların ayrıntısı RAM raporu rehberi sayfasında.
Okul tarafında, sonuçlar öğretmenle paylaşıldığında sınıf içi desteğin planlanması kolaylaşır. RAM süreci tamamlanınca okul, çocuğa özel hedefler içeren bir Bireyselleştirilmiş Eğitim Programı (BEP) yazar. Sonuçlar yaşına uygun çıkarsa bu da değerli bir bilgidir; zorlanmanın nedeni dikkat, uyku düzeni, görme-işitme ya da duygusal yük gibi başka yerlerde aranır.
Randevuya gelirken neler getirmeli?
Son karne ve varsa öğretmenin yazılı görüşü
Yazı ve matematik defterlerinden birkaç sayfa, birkaç yazılı kâğıdı
Daha önce yapılmış değerlendirme ve hekim raporları
Gözlük kullanıyorsa gözlüğü
Çocuğunuza o gün sınıfta yaptıklarına benzeyen birkaç okuma, yazı ve sayı çalışması olacağını, kimsenin ona not vermeyeceğini anlatın. İyi bir gece uykusu ve kahvaltı, gereken tek hazırlıktır.
Testi kim uygular?
Kapsamlı değerlendirmeyi, ÖÖB-KG klinik gözlem bataryası ile MOYA (matematik, okuma, yazma) ölçeğinin uygulayıcı belgesine sahip psikologlarımız Neva Torun ve Halime Sude Keskin Keçiören-Yeşiltepe ve Sincan şubelerimizde yapar. DİS-T taramasını Keçiören-Yeşiltepe'de Sinem Karakaya, Sincan şubesinde Fahriye Cansu Mazlum, Fatmagül Ergincan ve Ebrar Rabia Takdemir uygular. Belgeleri profil sayfalarında yer alıyor.
Kaynaklar
DSM-5-TR (APA, 2022): Specific Learning Disorder bölümü ve tanı ölçütleri.
MEB ÖERHGM. Öğrenme güçlüğü yaşayan öğrencilere yönelik öğretmen kılavuzu.
Özel Eğitim Hizmetleri Yönetmeliği (Mevzuat Bilgi Sistemi).
Fletcher, J. M., Lyon, G. R., Fuchs, L. S. ve Barnes, M. A. (2019). Learning Disabilities: From Identification to Intervention, 2. baskı. Guilford Press.
Hayır. Bu çocukların düşünme ve kavrama gücü genellikle yaşıtlarından farklı değildir; takıldıkları yer okuma, yazma ya da hesap gibi belirli becerilerdir. Hekimin istediği zekâ testi, güçlüğün daha genel bir zihinsel yetersizlikle açıklanıp açıklanmadığını ayırt etmek içindir.
Anaokulu çağındaki çocuğa bu test yapılabilir mi?
Yapılamaz. Değerlendirme okuma, yazma ve matematik becerilerini ölçtüğü için bu beceriler henüz öğretilmemiş çocuklarda sonuç vermez. Okul öncesinde okuma güçlüğü riski O-DİST gibi araçlarla taranır; kapsamlı değerlendirme birinci sınıfın ilk dönemi bittikten sonra gündeme gelir.
Öğrenme güçlüğü raporu için hangi doktora gidilir?
İlk adres çocuk ve ergen psikiyatrisi polikliniğidir. Muayene ve istenen değerlendirmelerin ardından tanı konursa, yetkili bir hastanenin sağlık kurulu ÇÖZGER raporunu hazırlar. Aile bu raporla ikamet ettiği ilçenin Rehberlik ve Araştırma Merkezi'ne gider; RAM kendi eğitsel değerlendirmesini yaparak destek eğitimi kararını verir.
Test çocuğuma sınav gibi mi gelecek?
Hayır; not verilmez, kimse başarılı ya da başarısız ilan edilmez. Uzman, baskı olmayan bir ortamda çocuğun neleri nasıl yaptığını görmek ister. "Nasıl öğrendiğini birlikte anlamaya çalışacağız" demek, "seni test edecekler" demekten çok daha rahatlatıcıdır.
İnternetteki öğrenme güçlüğü testleri yeterli olmaz mı?
İnternetteki listeler ve gözlem formları fikir verir ama ölçmez; çocuğun gerçek performansına değil, gözleme dayanır. Böyle bir liste sizde soru işareti oluşturduysa yüz yüze bir değerlendirme yaptırmayı düşünebilirsiniz.
Sonuç yaşına uygun çıkarsa ne olur?
Bu da değerli bir bilgidir. Akademik beceriler yaşa uygunsa zorlanmanın nedeni başka yerde aranır: dikkat, uyku düzeni, görme-işitme, kaygı ya da okuldaki koşullar birlikte gözden geçirilir. Gerekirse farklı bir değerlendirme önerilir.
Ücretli mi, MEB desteği kapsamında mı?
Merkezdeki değerlendirme ücretlidir; ücreti ön görüşmede bildiririz. RAM raporuyla Millî Eğitim Bakanlığının özel öğrenme güçlüğü destek eğitim programına katılan öğrencinin yönetmelikte belirlenen ders miktarını Bakanlık karşılar; servisimiz de tüm öğrencilere ücretsizdir. Hangi kapsamda olduğunuzu ön görüşmede birlikte netleştiririz.
